Keputusan anomali ialah bacaan yang tidak sepadan dengan corak bacaan lain. Kemahirannya ialah mengenal pasti, memberi punca yang mungkin, dan menunjukkan kesannya terhadap jawapan, bukannya memadamnya secara senyap.
Idea ini merentasi tafsiran data merentas sains, sama ada data datang daripada pentitratan, bandul atau eksperimen tumbuhan. Semua data di sini direka.
Bagaimana saya memutuskan sesuatu keputusan itu anomali?
Cari bacaan yang jauh di luar sebaran ulangannya, atau titik yang memecahkan aliran yang jelas pada graf. Variasi semula jadi adalah normal: ulangan jarang sama persis. Anomali ialah jurang yang jauh lebih besar daripada sebaran semula jadi itu.
Begitu juga, keputusan yang tidak dijangka bukan semestinya ralat. Jika ulangan anda sependapat sesama sendiri, nilai yang mengejutkan mungkin benar dan wajar dilaporkan.
Langkah demi langkah
- Semak ulangan. Adakah kebanyakan bacaan hampir sama?
- Tanda bacaan yang menyimpang dan nyatakan sejauh mana ia berbeza daripada yang lain, dengan unit.
- Cadangkan punca yang munasabah berkaitan kaedah, seperti jam randik dihentikan lewat atau skala disalah baca.
- Ulang ukuran jika boleh. Jika bacaan baharu sepadan dengan kumpulan, bacaan pelik tadi mungkin ralat.
- Laporkan min tanpanya dan nyatakannya. Menunjukkan min dengannya juga ialah bukti yang paling jelas.
Contoh berlangkah
Seorang pelajar mengukur masa 20 ayunan bandul sepanjang 40 cm, sebanyak lima kali (data rekaan, saat):
25.4, 25.6, 25.5, 28.9, 25.5
Kenal pasti: empat bacaan berada dalam lingkungan 0.2 s antara satu sama lain. Bacaan keempat 3.4 s lebih tinggi daripada nilai lazim, jadi ia anomali.
Punca: jam randik mungkin dihentikan lewat atau satu ayunan mungkin tersalah kira. Ini penjelasan yang mungkin, bukan bukti.
Min tanpa anomali: (25.4 + 25.6 + 25.5 + 25.5) ÷ 4 = 102.0 ÷ 4 = 25.5 s.
Min dengannya: (102.0 + 28.9) ÷ 5 = 130.9 ÷ 5 = 26.18 s, iaitu 26.2 s kepada 3 angka bererti.
Laporan: “Bacaan 28.9 s dikecualikan kerana ia berbeza daripada yang lain jauh melebihi sebaran mereka. Min empat bacaan lain ialah 25.5 s.” Masa untuk 1 ayunan ialah 25.5 ÷ 20 = 1.275 s.
Kesilapan yang perlu diawasi
Jawapan salah: “Saya padam 28.9 s kerana ia merosakkan corak saya.”
Sebab yang diberi berkaitan jangkaan pelajar, bukan data. Pembaca tidak dapat menyemaknya. Pembetulannya ialah memberi sebab berasaskan bukti, menyebut pemadaman itu, dan mengekalkan nilai asal kelihatan dalam jadual. Kesilapan sebaliknya ialah memurnikan semua bacaan termasuk anomali tanpa menyebutnya.
Semak kendiri
1. Bacaan: 12.1, 12.3, 15.8, 12.2. Yang mana anomali, dan berapakah min tanpanya?
Tunjukkan jawapan
15.8 anomali. Min = (12.1 + 12.3 + 12.2) ÷ 3 = 36.6 ÷ 3 = 12.2. Dengannya, min ialah 52.4 ÷ 4 = 13.1.
2. Satu titik pada graf terpesong daripada garis, tetapi tiga ulangannya sepadan dengannya. Patutkah ia dibuang?
Tunjukkan jawapan
Tidak. Ulangan yang sepadan menunjukkan nilai itu benar. Sebutkannya, dan pertimbangkan bahawa coraknya mungkin bukan garis lurus mudah.
3. Mengapa “ia tidak sepadan dengan ramalan saya” ialah sebab yang lemah untuk membuang keputusan?
Tunjukkan jawapan
Ia menerangkan jangkaan, bukan kecacatan dalam ukuran. Data dibenarkan berbeza daripada ramalan. Sebab yang sah berkait dengan kaedah, seperti skala yang disalah baca.
Ke mana selepas ini?
Lihat semula memilih graf yang sesuai untuk melihat rupa anomali pada plot, kemudian teruskan ke kesebandingan berbanding aliran umum. Pengkritik siasatan saintifik membantu anda menulis penilaian yang jujur.
Jika anda cenderung terlalu banyak atau terlalu sedikit menerangkan keputusan pelik, guru kami boleh meneliti data anda dalam tuisyen Combined Science dalam talian satu dengan satu.