Ayat aktif meletakkan pelaku di hadapan: Ali membaca buku itu. Ayat pasif meletakkan benda yang terkesan di hadapan: Buku itu dibaca oleh Ali. Bahasa Melayu menggunakan kedua-duanya, dan pilihan itu mengubah penekanan, bukan makna.
Pelajaran ini sebahagian daripada modul tatabahasa, morfologi dan ketepatan ayat. Ia bergantung pada imbuhan, kerana kedua-dua bentuk memerlukan kata kerja yang dibentuk dengan betul.
Apakah dua pola pasif?
Bahasa Melayu mempunyai dua pola utama, dan pola yang diperlukan bergantung pada pelaku.
| Pelaku | Pola | Contoh |
|---|---|---|
| Kata nama, nama atau tidak diketahui | di- + kata dasar, oleh + pelaku (pilihan) | Pintu itu dikunci oleh pengawal. |
| Kata ganti nama (saya, kami, kita, awak, mereka) | pelaku + kata dasar | Pintu itu kami kunci. |
Dalam pola kata ganti nama, pelaku kekal tepat sebelum kata kerja, dan kata kerja kehilangan awalan meN-. Susunan perkataannya ialah benda, pelaku, kata kerja.
Bagaimana menukar langkah demi langkah?
- Tandakan tiga bahagian ayat aktif: pelaku, kata kerja, benda yang terkesan.
- Pindahkan benda yang terkesan ke hadapan.
- Ubah kata kerja. Buang meN- dan guna di- untuk pelaku kata nama, atau guna kata dasar tepat selepas pelaku kata ganti nama.
- Tambah oleh sebelum pelaku yang bernama, atau gugurkan pelaku jika tidak diketahui atau tidak penting.
Contoh berlangkah
(Ayat rekaan untuk latihan.)
Aktif: Cikgu Hassan menerangkan peraturan baharu itu kepada murid.
Langkah 1. Pelaku: Cikgu Hassan. Kata kerja: menerangkan. Benda yang terkesan: peraturan baharu itu.
Langkah 2 dan 3. Peraturan baharu itu + diterangkan.
Langkah 4. Pelaku ialah kata nama yang bernama, jadi tambah oleh: Peraturan baharu itu diterangkan oleh Cikgu Hassan kepada murid.
Ayat yang sama dengan pelaku kata ganti nama. Aktif: Kami menerangkan peraturan itu. Pasif: Peraturan itu kami terangkan. Pelaku kami kekal sebelum kata kerja, dan kata kerja tiada di-.
Pelaku tidak diketahui. Aktif: Seseorang telah mengunci pintu pagar. Pasif: Pintu pagar telah dikunci. Pelaku digugurkan kerana tidak menambah apa-apa.
Kesilapan yang perlu dielakkan
Dua bentuk bercampur dalam satu ayat.
Ayat yang salah: Surat itu saya dihantar kelmarin.
Kata ganti nama saya dan awalan di- kedua-duanya digunakan untuk pelaku.
Apabila pelaku ialah saya, guna kata dasar: Surat itu saya hantar kelmarin. Jika lebih suka di-, gugurkan kata ganti nama atau guna oleh dengan kata nama: Surat itu dihantar oleh Aina kelmarin.
Kesilapan kedua ialah meletakkan pelaku kata nama sebelum kata kerja tanpa oleh dan tanpa awalan, seperti Buku itu Ali baca dalam esei formal. Penulisan standard lazimnya memilih Buku itu dibaca oleh Ali.
Semak sendiri
1. Tukar kepada pasif: Mereka membina jambatan itu pada tahun lalu.
Tunjukkan jawapan
Mereka ialah kata ganti nama, jadi guna kata dasar: Jambatan itu mereka bina pada tahun lalu. Pasif dengan di- dan oleh juga diterima: Jambatan itu dibina oleh mereka pada tahun lalu.
2. Tukar kepada aktif: Rumah itu dicat oleh Pak Mat.
Tunjukkan jawapan
Pindahkan pelaku ke hadapan dan tambah meN-. Cat bermula dengan c, jadi bentuknya mengecat: Pak Mat mengecat rumah itu.
3. Betulkan kesilapan: Kereta itu kami dibaiki semalam.
Tunjukkan jawapan
Kami ialah pelaku kata ganti nama, jadi buang di-: Kereta itu kami baiki semalam.
Ke mana selepas ini?
Teruskan dengan memilih kata penghubung yang menyatakan hubungan yang dimaksudkan, kemudian gunakan set latihan modul. Paparan banding semakan penulisan berguna untuk menyemak versi aktif berbanding tulis semula pasifnya.
Guru dalam tuisyen Bahasa Melayu dalam talian satu dengan satu boleh memberi pasangan ayat untuk ditulis semula dan mendengar sebab anda memilih setiap bentuk.