Kos pengeluaran kilang daripada akaun pembuatan dipindahkan ke penyata pendapatan. Di sana ia menggantikan pembelian dalam kos jualan: barang siap awal + kos pengeluaran kilang − barang siap akhir.
Ini ialah pautan antara dua penyata dalam akaun pembuatan. Ia mengikuti melaraskan kerja dalam proses dan menggunakan semula logik mengira kos jualan, tempat susunan yang sama digunakan untuk sebuah kedai.
Mengapa kos pengeluaran menggantikan pembelian?
Sebuah kedai membeli barang siap, jadi pembelian ialah kos barang yang dijualnya. Sebuah kilang membuat barangnya sendiri, jadi kos barang itu ialah apa yang kilang belanjakan untuk membuatnya. Kos itu ialah kos pengeluaran kilang.
Barang siap ialah stok yang berbeza daripada bahan mentah dan kerja dalam proses. Barang siap awal dan akhir ialah barang yang belum dijual pada permulaan dan akhir tahun, jadi ia ialah pelarasan pada langkah ini.
Contoh berlangkah
Kilang Sambal Seri Kampung mempunyai kos pengeluaran kilang RM 48,000. Barang siap awal RM 5,000 dan barang siap akhir RM 6,500. Jualan RM 70,000.
Gaji pejabat RM 6,000, penghantaran RM 2,500 dan pengiklanan RM 1,500.
Langkah 1, kos jualan: 5,000 + 48,000 − 6,500 = RM 46,500.
Langkah 2, untung kasar: 70,000 − 46,500 = RM 23,500.
Langkah 3, perbelanjaan: 6,000 + 2,500 + 1,500 = RM 10,000.
Langkah 4, untung bersih: 23,500 − 10,000 = RM 13,500.
| Ekstrak penyata pendapatan | RM |
|---|---|
| Jualan | 70,000 |
| Barang siap awal | 5,000 |
| Kos pengeluaran kilang | 48,000 |
| 53,000 | |
| Tolak barang siap akhir | (6,500) |
| Kos jualan | (46,500) |
| Untung kasar | 23,500 |
| Tolak gaji pejabat, penghantaran, pengiklanan | (10,000) |
| Untung bersih | 13,500 |
Kos kilang berada di dalam kos jualan. Kos pejabat, jualan dan penghantaran disenaraikan secara berasingan di bawah untung kasar.
Kesilapan yang perlu diawasi
Kesilapan lazim ialah menggunakan kos kilang sebagai kos jualan dan melangkau barang siap.
Jawapan yang salah: kos jualan = 48,000, jadi untung kasar = 70,000 − 48,000 = 22,000.
Pelajar menganggap semua yang dibuat telah dijual.
Kilang membuat barang bernilai RM 48,000, tetapi perniagaan juga bermula dengan RM 5,000 barang belum terjual dan berakhir dengan RM 6,500 belum terjual. Kos jualan mesti mencerminkan hanya apa yang dijual, iaitu 46,500.
Untung kasar yang salah itu lebih rendah sebanyak 1,500, iaitu pertambahan barang siap. Pembetulannya ialah bertanya “apa yang ada di gudang pada awal dan akhir?”.
Semak diri anda
Cuba di atas kertas dahulu, kemudian buka setiap jawapan.
1. Kos pengeluaran kilang RM 120,000, barang siap awal RM 10,000, barang siap akhir RM 8,000, jualan RM 150,000. Cari kos jualan dan untung kasar.
Lihat jawapan
Kos jualan: 10,000 + 120,000 − 8,000 = RM 122,000. Untung kasar: 150,000 − 122,000 = RM 28,000.
2. Kos jualan ialah RM 55,000, kos pengeluaran kilang RM 52,000 dan barang siap awal RM 6,000. Cari barang siap akhir.
Lihat jawapan
6,000 + 52,000 = 58,000. Barang siap akhir = 58,000 − 55,000 = RM 3,000.
3. Seorang pelajar menyenaraikan “pembelian bahan mentah” dalam penyata pendapatan sebuah pengeluar. Apa yang salah?
Lihat jawapan
Bahan mentah sudah dikira dalam kos pengeluaran kilang, jadi kos itu dikira dua kali. Penyata pendapatan sepatutnya menunjukkan barang siap awal, kos pengeluaran kilang dan barang siap akhir.
Ke mana ini membawa seterusnya
Langkah terakhir ialah memutuskan kos mana yang berada di kilang dan mana di pejabat. Teruskan dengan mengapa kos kilang tidak semestinya perbelanjaan pejabat, kemudian uji semuanya dengan set latihan akaun pembuatan. Latihan catatan dua kali dan lejar boleh menunjukkan catatan yang memindahkan angka itu.
Sesetengah pelajar kehilangan markah kerana menggabungkan dua penyata dalam susunan yang salah. Dalam tuisyen Accounting dalam talian secara satu dengan satu, guru boleh menanda kerja anda dan menunjukkan di mana setiap angka sepatutnya berada.